استراتژی

۶ دلیلی که نشان می‌دهد استراتژی سازمان موثر نیست!

تقریبا هر سازمانی با چالش‌های استراتژیک اساسی روبرو است و ضرورت بازتعریف اهداف، هویت، مدل کسب‌وکار و ساختار آن وجود دارد. بیشتر تلاش‌های صورت گرفته در جهت تغییر ساختار استراتژیک سازمان با شکست روبرو می‌شوند. و در بیشتر موارد، ایراد از استراتژی انتخابی نیست بلکه نحوه کاربست آن در ساختار سازمان دارای نواقصی است.

پاندمی کووید-۱۹ بدون شک چالشی اساسی برای تمامی سازمان‌ها و نهادها در سراسر جهان به همراه داشته است. رهبران باید استراتژی‌ها و و ارزش‌های سازمان را در شرایط جدید مورد بازنگری قرار دهند و در زمینه سیستم‌ها، روش سازمان‌دهی و مدیریت سازمان تجدید نظر کنند و این کار باید سریع هم صورت گیرد. در این بحران، سرعت عمل اهمیت زیادی دارد.

تجربه من در حوزه عمل و پژوهش، به شش دلیل اساسی برای شکست‌های سازمان‌ها منجر شده که آن‌ها را موانع پنهان نام‌گذاری کرده‌ام. مدیران گاهی از وجود چنین موانعی اطلاع ندارند یا اصلا نمی‌خواهند آگاهی داشته باشند. معمولا در مورد چنین چالش‌ها و موانعی حرفی به میان نمی‌آید زیرا برند کسب‌وکار به خطر می‌افتد و کارمندان هم ترجیح می‌دهند در زمینه این موانع گزارشی به مدیران ندهند زیرا از به خطر افتادن موقعیت کاری خود می‌ترسند. در نتیجه آگاهی از موانع و مسائل سازمان برای تیم مدیریت تقریبا ناممکن می‌شود.

۶ دلیلی که نشان می‌دهد استراتژی سازمان موثر نیست!

برای نجات یافتن از شرابط بحرانی کنونی، مدیران باید با واقعیت محیط رقابتی کسب‌وکار و موانع پنهانی که عملکرد سازمان را تهدید می‌کند، روبرو شوند. این شش مانع را در ادامه بررسی می‌کنیم:

مانع پنهان شماره یک: ارزش‌های غیرشفاف و اولویت‌های متعارض

گاهی مسئله موجود در سازمان، مرتبط با استراتژی آن نیست بلکه فرایندی است که استراتژی را شکل می‌دهد. گاهی هم این فرایند اصلا وجود ندارد. در چنین مواردی، استراتژی سازمان تنها توسط مدیر همراه با هیات برنامه‌ریزی استراتژیک یا هیات اجرایی بازاریابی انتخاب شده و سپس به تیم اجرایی انتقال یافته است. در صورتی که کل سازمان در تدوین استراتژی دخیل نباشند، شفافیت و تعهد نسبت به آن استراتژی اتفاق نمی‌افتد.

۶ دلیلی که نشان می‌دهد استراتژی سازمان موثر نیست!

اگر با این نشانه‌ها روبرو هستید سازمان شما با مانع شماره یک روبرو است:

نبود استراتژی و ارز‌ش‌های تعریف شده و مشخص در جهت هدایت رفتار سازمانی

وجود تعارضات مختلف بر سر اولویت‌های سازمانی برای مثال تعارض بر سر منابع سازمان و اجرای ضعیف استراتژی‌ها به دلیل تعارضات موجود

بالا رفتن فشار و حجم کاری برای کارمندان به دلیل وجود اولویت‌های متعدد کاری

مانع پنهان شماره دو: تیم مدیریتی غیر موثر

موثر نبودن عملکرد تیم سرپرستی و مدیریتی سازمان در بسیاری موارد توسط کارمندان و سطوح پایین سازمانی گزارش شده است. در بیشتر مواقع، این عدم کارایی از مشارکتی نبودن مدیریت ریشه می‌گیرد. نتیجه این مسئله در اعتماد پایین، تعهد کم به تصمیمات استراتژیک سازمان، و درک متفاوت و گاها متناقض استراتژی‌های موجود انعکاس می‌یابد. در چنین مواردی، مدیران و تیم سرپرستی سازمان مسئله اساسی دخیل کردن افراد در تصمیم‌گیری برای سازمان به صورت کاملا رک و صادقانه را برطرف نکرده‌اند.

در صورتی که چنین نشانه‌هایی را مشاهده می‌کنید، سازمان شما با مانع شماره دو روبرو است:

بیشتر زمان جلسات به ارایه اطلاعات و جزییات می‌گذرد بدون این که مسائل و چالش‌های سازمان به صورت مشارکتی و با گفتگوی اعضای تیم مورد بررسی قرار گیرد.

چالش سازنده در جلسات وجود ندارد زیرا تصمیمات اساسی به صورت فردی گرفته می‌شود نه در جلسات.

اعضای تیم مدیریتی از اشتراک نظر در زمینه ارزش‌ها و استراتژی‌های سازمان برخوردار نیستند.

مانع پنهان شماره سه: رویکردهای مدیریتی غیر موثر

۶ دلیلی که نشان می‌دهد استراتژی سازمان موثر نیست!

زمانی که صحبت از مدیریت فردی می‌شود، دو رویکرد غیر موثر وجود دارد: رویکرد بالا به پایین که اعضای تیم را به صورت موثر مشارکت نمی‌دهد و رویکرد غیرمداخله‌ای که قدرت مدیر سازمان را تضعیف می‌کند. هر کدام از این رویکردها می‌تواند به تعارض و نبود یک فرایند مشخص برای بحث سازنده و تصمیم‌سازی در سازمان منجر شود. در نتیجه، مدیر در جریان مسائل مرتبط با تیم مدیریتی یا چالش‌های تیم اجرایی قرار نمی‌گیرد.

اگر نشانه‌های زیر در سازمان شما وجود دارد، با مانع شماره سه روبرو هستید:

مدیر در جریان جزییات کاری و فرایندهای سازمان قرار ندارد.

مدیر در دسترس نیست و زمان بسیار کمی را به برقراری تعاملات و مشارکت با اعضای سازمان اختصاص می‌دهد. دسترسی کارمندان به مدیر برای ارایه بازخورد آسان نیست.

مدیر با مسائل و چالش‌های موجود در سازمان روبرو نمی‌شود و صرفا کارمندان درگیر حل تعارضات موجود هستند.

۶ دلیلی که نشان می‌دهد استراتژی سازمان موثر نیست!

مطالب مرتبط: سه گام اساسی برای برنامه‌ریزی استراتژیک

بیشتر بخوانید >

مانع پنهان شماره چهار: هماهنگی ضعیف

هماهنگی مابین بخش‌های مختلف یک کسب‌وکار-از نظر عملکردی، جغرافیایی و سلسله‌مراتبی-همیشه به عنوان یک چالش اساسی تعریف شده است. مدیران ناکارآمدی که نظارتی بر ساختار سازمانی خود ندارند قادر به زمینه‌سازی مناسب برای هماهنگی بین‌بخشی نیز نیستند. در صورتی که مابین بخش‌ها اختلاف و اصطکاکی به وجود بیاید، ساختار سازمانی به گونه‌ای است که نه تنها قادر به حل مسئله از طریق هماهنگی‌های مورد نیاز نیست، که به تعارضات موجود دامن می‌زند. این مسئله در اثر بروز بی‌اعتمادی و ساختار غیرشفاف در سازمان تشدید می‌شود.

در صورتی که با چنین علایمی روبرو هستید، سازمان شما با مانع شماره چهار دست و پنجه نرم می‌کند:

اجرای طرح‌های چندعملکردی و بهره‌گیری از برنامه‌های چندگانه که هماهنگی بین چندین بخش بازرگانی یا جغرافیایی را می‌طلبد بسیار دشوار است حتی در شرایطی که روابط شخصی خوبی مابین اعضای تیم‌ها وجود دارد.

روابط درونی تیم بر روابط بین تیم‌های مختلف اولویت دارد و ارتباط افقی مابین بخش‌های مختلف از اهداف سازمان نیست.

نقش‌ها و سمت‌ها، مسئولیت‌ها و تصمیمات نامشخص هستند و حدود وظایف هر بخش روشن نیست.

۶ دلیلی که نشان می‌دهد استراتژی سازمان موثر نیست!

مانع پنهان شماره پنج: عدم توسعه مهارت‌های مدیریتی

پژوهش‌ها نشان می‌دهد که اغلب مدیران با آموزش، مهارت‌های خود را توسعه نمی‌دهند بلکه این اتفاق از طریق پذیرش نقش‌ها و چالش‌های جدید رخ می‌دهد. این امر مستلزم آنست که مدیر به جای تمرکز بر توسعه مهارت‌های خود، شرایط ارتقای سایر مدیران سازمان را تضعیف کند. در نتیجه قابلیت و پتانسیل مدیریتی در کل سازمان کاهش می‌یابد.

در صورتی که چنین علایمی را مشاهده می‌کنید، سازمان شما با مانع شماره پنج روبرو است:

فرصت‌های شغلی بسیار کمی برای مشاغل مدیریتی وجود دارد و ارتقای افراد به سطوح بالاتر رخ نمی‌دهد.

تیم مدیریتی توانایی‌های مدیران را مورد بازبینی و ارزیابی قرار نمی‌دهند و بر توسعه مهارت‌های مدیریتی در کل سازمان تمرکزی ندارند.

مانع پنهان شماره شش: کمبود ارتباط عمودی در سازمان

در صورت نبود ارتباط اساسی عمودی در ساختار سلسله‌مراتبی سازمان، استراتژی و ارزش‌های سازمان از سطوح بالاتر به پایین‌تر منتقل نمی‌شود و اطلاعات اجرایی مهم نیز از سطوح اجرایی به بالا ارجاع داده نمی‌شود. در واقع بیشتر از این که ارتباط سازنده‌ای وجود داشته باشد، سردرگمی در سازمان افزایش می‌یابد.

اگر چنین علایمی را مشاهده می‌کنید، سازمان شما با مانع شماره شش روبرو است:

چارچوب‌ها و انجمن‌های کمی برای برقراری ارتباط عمودی و برقراری ارتباط مدیران با تیم اجرایی در محیطی آزاد و شفاف وجود دارد.

بحث آزاد و عمومی در زمینه مسائل، چالش‌ها و نواقص سازمان برخلاف فرهنگ سازمانی است و به راحتی صورت نمی‌گیرد

مدیران به ندرت از تیم‌های اجرایی و سطوح پایین نظرخواهی و درخواست بازخورد و در زمینه راه‌حل‌ها و استراتژی‌های مناسب برای بهبود اثربخشی سازمان مشورت می‌کنند.

۷- مالکیت شرکتهای دیگر

مالکیت شرکت‌های دیگر نیز جزء ۷ استراتژی رشد کسب و کار است که بر اساس آن، برخی مشاغل اقدام به خریداری شرکت‌های بزرگتر یا شرکت‌هایی می‌کنند که فناوری مورد نیاز آن‌ها را دارند. ممکن است کسب و کارهای کوچک ای ازن کار طفره بروند اما اگر سرمایه لازم را دارید، خرید شرکتی که به قابلیت‌های شما اضافه کند، انتخاب خوبی خواهد بود.

برنامه‌ریزی استراتژیک هم‌پیوند با برنامه‌ریزی عملیاتی در مدیریت سازمان

بیشتر بخوانید >

۶ دلیلی که نشان می‌دهد استراتژی سازمان موثر نیست!

عدم توانایی در مقابله با پنج مانع اول و تقویت چارچوب عمودی شفاف برای صحبت در زمینه آن عوامل منجر به ایجاد فاصله مابین تیم‌های مدیریتی و اجرایی در سازمان می‌شود و تبدیل موانع و تهدیدات موجود به نقاط قوت سازمانی در شرایط بحران کنونی را ناممکن می‌سازد.

با یک ارزیابی سازمانی شروع کنید. در صورتی که هریک یا همه این عوامل را در سازمان خود مشاهده می‌کنید، احتمالا با بحران‌ اساسی روبرو هستید و در صورت بروز بحران خارجی-مانند پاندمی کرونا-سازمان شما دچار فروپاشی خواهد شد. در واقع هریک از این موانع و نشانه‌های مرتبط با آن‌ها، نقش اساسی در تخریب اثربخشی و چابکی کسب‌وکار شما ایفا خواهد کرد. در صورت انتخاب استراتژی سازمان خود، عوامل زمینه‌ای برای تحقق و موثر بودن آن اهمیت بیشتری دارد. بنابراین از سازمان خود شروع کنید.

تیم تولید محتوای گروه مشاوران غزال

این مقاله به کوشش مژگان امیر یوسفی و دیگر اعضای گروه مشاوران غزال تولید شده است.

تک‌تک ما تلاش داریم اثری مثبت داشته باشیم بر روی کسب و کارها

نویسنده: مایکل بیر (Michael Beer)

منبع: HBR.org

لینکدین غزال را دنبال کنید…

غزال را در اینستاگرام دنبال کنید…

خبرنامه غزال

با عضویت در خبرنامه غزال، در زمینه رشد کسب و کارتان هر هفته یک ایمیل مفید دریافت کنید

    برای امتیاز به این نوشته کلیک کنید!
    [کل: ۰ میانگین: ۰]

    این مطالب را هم حتما بخوانید

    دیدگاهتان را بنویسید

    نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.